از جمله مراحل مهم در انجام تحقیقات علمی، نشر آن برای ذینفعان می باشد. این مهم می تواند به شکل نشر در مجلات و ارایه از طریق شبکه های اجتماعی و نیز ارایه در قالب کانفرانس باشد. برای تحقق این هدف، پوهنحی کمپیوترساینس پوهنتون خاتم النبیین اقدام به شریک سازی دستاوردهای بین المللی تحقیقاتی خویش از طریق برگزاری کانفرانس نموده است. در این کانفرانس که با حضور محصلان و استادان و کارمندان پوهنتون خاتم النبیین برگزار گردید، ابتدا استاد محمد علی فهیمی، رئیس پوهنحی کمپیوترساینس در خصوص اهمیت تحقیق و مقاله نویسی صحبت نمودند. در ادامه هریک از اساتید اقدام به ارایه کانفرانس خویش نمودند. ابتدا استاد سید محمدشریف شاکر به تشریح دستاوردهای مقاله «تحلیل چالشها و فرصتهای ارتقای کیفیت در نظام آموزش عالی افغانستان» که در ژورنال International Journal of Multicultural and Multireligious Understanding (IJMMU) نشر شده است پرداخت. وی دستاوردهای خویش را چنین تشریح نمود: در این مقاله چالش ها و فرصت های ارتقای کیفیت در آموزش عالی افغانستان به بررسی گرفته شده است. یافتههای کمی نشان میدهد که ضعف در مدیریت و رهبری بحرانیترین چالش است. کمبود منابع مالی و زیرساخت، نبود برنامه راهبردی، نظام ناکارآمد تضمین کیفیت، و توان علمی-پژوهشی پایین اعضای هیأت علمی از دیگر موانع جدی هستند. همچنین، همپوشانی اندک بین برنامههای درسی و نیازهای بازار کار، اثربخشی آموزشی را کاهش داده است.
در مقابل، فرصتهایی نظیر حمایتهای بینالمللی، وجود نیروی انسانی جوان و ماهر، و بهرهگیری از فناوری اطلاعات و آموزش دیجیتال شناسایی شده است. ارتباط با بازار کار و درآمدزایی از فعالیتهای علمی نیز جزو اولویتها قرار دارند. این فرصتها میتوانند پایهای برای اصلاحات پایدار در نظام دانشگاهی کشور باشند.
مقاله با رویکرد ترکیبی (کمی-کیفی) بر لزوم شواهد علمی برای اصلاحات تأکید دارد. توصیههای عملی شامل تدوین برنامه راهبردی، انتصاب مدیران شایسته، بازنگری در نظام اعتباربخشی، ایجاد همکاری با صنعت و استفاده از مشوقهایی مانند معافیتهای مالیاتی است. این اقدامات میتواند کیفیت آموزش، پژوهش و پاسخگویی به نیاز جامعه را بهبود بخشد.
در ادامه استاد سیدزکریا حبیب به ارایه دستاوردهای مقاله خویش با عنوان «بررسی ادغام سیستمهای اطلاعاتی و چالشهای امنیتی در بازار کنونی افغانستان» که در ژورنال “International Journal of Information Engineering and Science ” نشر شده است پرداختند. ایشان دستاوردهای خویش و همکارانش را به شرح ذیل تشریح نمودند:
این تحقیق با عنوان «بررسی ادغام سیستمهای اطلاعاتی و چالشهای امنیتی در بازار کنونی افغانستان» به بررسی وضعیت سیستمهای اطلاعاتی و مشکلات امنیت سایبری در افغانستان میپردازد. بر اساس تحقیق انجام شده، با وجود رشد فناوری و تلاش برای دیجیتالیسازی، افغانستان هنوز با مشکلات جدی مانند ضعف زیرساختها، نبود سیاستهای منسجم، کمبود آگاهی سایبری و وابستگی به پروژههای خارجی روبهرو است. مقاله تأکید میکند که نبود هماهنگی میان نهادها و ضعف حکمرانی باعث شده است که بسیاری از سیستمهای دیجیتال بهصورت پراکنده و غیرپایدار عمل کنند.
در بخش روش تحقیق، پژوهش با استفاده از روش دلفی انجام شده است؛ یعنی نظرات کارشناسان حوزه فناوری، دولت، پوهنتون و بخش خصوصی در چند مرحله جمعآوری و تحلیل شده است. هدف این روش رسیدن به یک دیدگاه مشترک درباره مهمترین چالشها و فرصتهای سیستمهای اطلاعاتی در افغانستان بوده است. نتایج نشان میدهد که مشکلات اصلی شامل ضعف زیرساختهای فنی، نبود قوانین قوی امنیت سایبری، کمبود نیروی متخصص، بیثباتی اقتصادی و مقاومت فرهنگی در برابر تحول دیجیتال است. کارشناسان همچنین اشاره کردهاند که نبود استندردهای ملی برای حفاظت از دادهها، خطر حملات سایبری و سوءاستفاده از اطلاعات را افزایش داده است.
در نهایت، مقاله نتیجه میگیرد که توسعه موفق سیستمهای اطلاعاتی در افغانستان تنها با وارد کردن فناوری ممکن نیست، بلکه نیازمند اصلاحات حکومتی، سرمایهگذاری در آموزش دیجیتال، تقویت امنیت سایبری و ایجاد هماهنگی میان نهادهای دولتی و خصوصی است. نویسندگان پیشنهاد میکنند که افغانستان باید مدلی ترکیبی را دنبال کند که هم با شرایط داخلی کشور سازگار باشد و هم از استانداردهای بینالمللی فناوری و امنیت استفاده کند. به باور مقاله، آینده تحول دیجیتال افغانستان به ایجاد یک دیدگاه ملی مشترک وابسته است که فناوری، آموزش و حکمرانی را بهصورت همزمان تقویت کند.
در پایان مجلس با دعای خیر ختم شد.
